Bouw ondergrondse 380 kV-lijn van start

Samenvatting

Onlangs zijn de werkzaamheden gestart voor de aanleg van een ondergrondse wisselstroom hoogspanningskabel, een unicum
 

Bouw ondergrondse 380 kV-lijn van start

(03 jul 2011)    Verleden week vrijdag is in het Abtwoudse bos bij Delft door het verrichten van een boring een symbolisch begin gemaakt met de aanleg van de nieuwe 380 kV hoogspanningsleiding in de Randstad.
Elektriciteitstransporteur TenneT gaat de komende jaren in de Randstad in totaal ruim 20 kilometer van een nieuwe hoogspanningsverbinding van 380.000 Volt ondergronds aanleggen. Samen met de twee technische universiteiten heeft TenneT een overeenkomst gesloten om ervaring op te doen hoe het elektriciteitsvoorzieningssysteem zich gedraagt met de lange ondergrondse verbinding en hoe dit gemodelleerd kan worden. De studie, die wereldwijd wordt gevolgd, moet antwoord geven op de vraag of het op termijn verantwoord is om nog grotere afstanden ondergronds aan te leggen. Het onderzoek is eind 2009 gestart en duurt ongeveer zes tot acht jaar.

Bij de keuze voor ondergrondse aanleg van hoogspanningsverbindingen spelen bijzondere omstandigheden een rol. Het kan dan gaan om trajecten waar hoogspanningslijnen te dicht bij woonwijken komen te lopen of waar de verbinding landschappelijk of ecologisch waardevolle gebieden doorsnijdt. TenneT heeft in een eerder stadium aangegeven een afstand van maximaal twintig kilometer van de nieuwe 380 kV-verbinding in de Randstad ondergronds aan te willen leggen. Deze afstand wordt in gedeelten over het 87 kilometer lange tracé ingepast. Twintig kilometer ondergronds tracé omvat feitelijk 240 kilometer aan hoogspanningskabel (twaalf kabels naast elkaar), wat zeer innovatief is. Nederland gaat hiermee over de grens van wat wereldwijd in de praktijk is beproefd.

Technische achtergrondinformatie


TenneT is terughoudend bij het verkabelen van 380kV-verbindingen vanwege systeemtechnische argumenten. Een ondergrondse kabel gedraagt zich elektrotechnisch anders dan een bovengrondse lijn. Kabels op het hoogste spanningsniveau vergen omvangrijke compensatiemiddelen om de zogenoemde blindstroom te compenseren. Daarmee wordt de kabel beheersbaar. Verder is in vermaasde netten bij toepassing van kabel en bovengrondse lijn naast elkaar, sturing van vermogen nodig voor een gelijke verdeling van stromen over het net. Dat gebeurt met seriespoelen om de weerstand vergelijkbaar te maken met bovengrondse lijnen. TenneT moet continu de hoogte van de spanning, de omvang van de transporten en de constantheid van de frequentie managen. Bij een overwegend bovengronds net met minder componenten is dat eenvoudiger dan bij een ondergronds net met de nodige compensatiemiddelen op dit hoge spanningsniveau.

Bij bovengrondse kabels is lucht een goede isolator, een ondergrandse kabel vereist isolatie met een grotere dielectrische constant, waardoor de blindstroom toeneemt. Daarvoor moet worden gecompenseerd. Een net van bovengrondse lijnen en kabels met op grote schaal toegepaste compensatiemiddelen, levert risico’s op voor de spanningstabiliteit van het net. Spanningínstabiliteit is de voornaamste reden voor grootschalige black-outs van hoogspanningsnetten, zo laat de praktijk dat zien. En het is bekend dat de reparatieduur van kabels aanzienlijk langer is dan die van lijnen. De risico's bij toepassing van 380 kV-kabel zijn daarom aanzienlijk groter dan bij een bovengrondse lijn.

(Pieter J.T.Bruinsma, PA0PHB) 

Referenties, informatie:

TenneT nieuwsbericht
Hoogspanning zonder horizonvervuiling

Boorinstallatie voor de 380 kV-hoogspanningsverbinding
Boorinstallatie voor de 380 kV-hoogspanningsverbinding

lll