BENJAMIN FRANKLIN
Geschiedenis van de radio

In 1750 plaatste Franklin een bliksemafleider op het dak van zijn huis voor experimenten omtrent bescherming en misschien om ook elektriciteit in huis te hebben, zonder het moeizame proces voor het maken van een batterij.

Franklin's ijzeren staaf lokte de bliksem binnen in zijn huis. De staaf was verbonden aan een bel en een tweede bel was verbonden aan een geaarde draad. Elke keer als er een elektrisch geladen bui over kwam, zouden de bellen rinkelen en vonken zouden zijn huis verlichten.

Franklin beschrijft het experiment als volgt:

Geplaatst op de top van mijn schoorsteen en ongeveer negen voet er bovenuit stekend. Van de voet van deze staaf kwam een draad (ter dikte van een ganzenpen) door een dichte glazen buis in het dak en naar beneden door het trappenhuis, het laagste stuk verbonden aan de ijzeren pomphevel. Op de overloop tegenover mijn kamerdeur was de draad onderbroken, de einden ongeveer zes inch van elkaar met aan elk einde een belletje. Tussen de belletjes een kleine koperen bal, opgehangen aan een zijden draad, die dan tegen de belletjes zou slaan als er een elektrisch geladen wolk voorbijkwam. Nadat ik regelmatig vonken van de bovenste bel had geladen in de (Leidse) flessen, werd ik op een nacht wakker van luid gekraak op de trap. Toen ik de deur opende bemerkte ik, dat de koperen bal, inplaats van heen en weer te bewegen tussen de belletjes, werd afgeduwd door beide bellen. Terwijl het vuur voorbijging hoorde ik af en toe sterk en snel gekraak. En af en toe een dichte, witte stroom, zo lang als mijn vinger waarbij het gehele trappenhuis zo sterk werd verlicht, dat men een speld op de grond zou kunnen zien.

De legende wil, dat Franklins vrouw, Deborah, zo gefrusteerd raakte van die rinkelende bellen en flitsende lichten, zij haar echtgenoot, die in Londen was, schreef met de vraag hoe ze het experiment kon uitzetten.

Voordat Franklin met zijn wetenschappelijke experimenten begon, dacht men dat elektriciteit bestond uit twee tegenovergestelde krachten. Franklin toonde aan, dat elektriciteit bestond uit een gewoon element, dat hij elektrisch vuur noemde. Verder was elektriciteit fluidium, een soort vloeistof. Het ging van een voorwerp naar een ander, maar het was nooit verdwenen.

In een brief aan Peter Collins schreef Franklin dat het:

vuur slechts circuleert. Daarom zijn wat nieuwe dingen tot ons gekomen. We zeggen dat A is positief ge-elektriseerd en B negatief. Of beter, A is plus en B is min.... deze termen gebruiken we tot de filosofen ons betere hebben gegeven.

Als iets geladen wordt, zoals een auto-accu, vloeit er elektriciteit van een positief lichaam, dat met een overmaat aan lading naar een negatief lichaam, dat met een negatieve lading.

Franklin schreef aan Collins in een andere brief, dat:

Ik voel een gebrek aan termen hier, en ik twijfel of ik in staat zal zijn het begrijpelijk te maken'.

(Uit The Electric Franklin Home Page)
Dit artikel verschenen in het PI4WNO-bulletin.
Onderzoek door PA0PIM, bewerkt door PA0PHB.